Denizli’nin Gökpınar bölgesinde, suyun bol olduğu bir dönemde inşa edilen hidroelektrik santrali binası, artık koruma altında.
1954 yılında faaliyete geçen bu yapı, şehrin elektrik ihtiyacını karşılamada büyük bir rol oynadı ve Denizli’nin sanayileşme sürecinde kritik bir öneme sahip oldu. Mimarlar Odası’nın başvurusu sayesinde, bu tarihi bina resmi olarak koruma statüsü kazandı.
Hidroelektrik santrali, açıldığı dönemden itibaren şehrin elektrik sorununu köklü bir şekilde çözmekle kalmadı, aynı zamanda büyük tekstil fabrikalarının da enerji ihtiyacını karşıladı. Bu yönüyle, santral, Denizli’nin sanayileşme tarihine önemli katkılarda bulundu.
Mimarlar Odası Denizli Şubesi, Mimarlık Haftası etkinlikleri kapsamında bölgeye bir gezi ve forum düzenledi.
Etkinlikte, Pamukkale Üniversitesi Mimarlık Bölümü’nden Öğretim Üyesi Saadet Mutlu Kaytan, katılımcılara santralin Denizli’nin endüstri tarihine sağladığı katkıları anlattı.
Kaytan, santralin tarihinin çok eski olmadığını ancak öneminin büyük olduğunu belirtti.
1940’lar ve 50’ler dönemini temsil eden modern mimarlık örneği olarak tanımladığı yapı, o dönemde Denizli’nin elektrik ihtiyacını karşıladığı için toplumsal ve kültürel hafızada önemli bir yer edindi. Bu nedenle, binanın tescillenmesi gerektiğini vurguladı.
Mimarlar Odası Şube Başkanı Durdu Kabel ise bu süreçteki katkılarından dolayı Jeoloji Mühendisleri Odası’na teşekkür etti.
Pamukkale Üniversitesi’nden Prof.Dr. Ercan Haytoğlu, yaptığı araştırmada santralin tarihini ve önemini aktararak, 1934 yılında İktisat Bankası tarafından “Denizli Elektrik Türk Anonim Şirketi”nin kurulduğunu hatırlattı.
Şirketin Gökpınar’da hidroelektrik santrali kurma girişimi, zamanla Denizli’deki elektrik sorununu çözmek için bir fırsat yarattı.
1948’de Gökpınar I Hidroelektrik Santrali faaliyete geçtiğinde ise Denizli’deki elektrik sıkıntısı azalmakla birlikte, sanayileşme çabaları hız kazandı.
Gökpınar II Hidroelektrik Santrali’nin temeli 1949’da atıldı ve bu santral de 1954’te açılarak bölgenin enerji ihtiyacını karşılamak amacıyla hizmet vermeye başladı. Ancak, zamanla bu tesisler de Denizli’nin elektrik ihtiyacını karşılamada yetersiz kalmaya başladı.
Şehir, ulusal elektrik şebekesi ile bağlanana kadar elektrik sorununu sürdüremedi. Prof.Dr. Ercan Haytoğlu’nun çalışmasından elde edilen tesis fotoğrafları, bu önemli yapının tarihine ışık tutuyor.
Gökpınar’daki hidroelektrik santralinin korunması, sadece Denizli için değil, bölgenin sanayi geçmişinin hatırlanması ve gelecek nesillere aktarılması açısından da büyük bir adım. Bu yapı, sanayileşmenin yanı sıra, Denizli’nin elektrik ihtiyaçlarının karşılanmasında da önemli bir rol oynamaya devam edecek.
